Rozstrzygnij, czy nazwa Ministerstwo Prawdy jest adekwatna do działań tego urzędu opisanych w powieści Rok 1984 George’a Orwella. Uzasadnij odpowiedź.
Rozstrzygnięcie: …
Uzasadnienie: …
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.
1. Od czego zacząć?
Ustal, co rozumiesz przez prawdę: zgodność z faktami czy treść uznawaną przez władzę.
2. Gdzie szukać?
Przypomnij sobie codzienne obowiązki Winstona i sposób traktowania dawnych zapisów.
3. Jak zbudować odpowiedź?
Przyjęte znaczenie zestaw z działaniem instytucji. Uzasadnij ocenę przykładem, nie samą etykietą „propaganda”.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
- Nie. Nazwa Ministerstwo Prawdy nie jest adekwatna. Świadczy o tym praca Winstona, który usuwał treści prasowe z dawnych wydań gazet, tak aby pasowały do aktualnego przekazu Partii. Ministerstwo Prawdy, wbrew swojej nazwie, fałszowało rzeczywistość.
- Tak. Ministerstwo Prawdy to nazwa adekwatna do działania urzędu, który został opisany w Roku 1984, ponieważ to Wielki Brat decydował, co jest prawdą, co obywatele mają uważać za prawdziwe.
Zasady oceniania
1 pkt – rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie.
0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Krok po kroku
Ustal znaczenie słowa „prawda”, którym się posługujesz. W zwykłym sensie nazwa urzędu jest nieadekwatna: Winston zmienia dawne przekazy, aby odpowiadały aktualnej linii Partii.
W sensie narzuconym przez reżim można uzasadnić adekwatność: urząd wytwarza i utrwala to, co obywatele mają uznawać za prawdę. Nie jest to uznanie propagandy za rzeczywiście prawdziwą, lecz opis mechanizmu władzy.
W obu wariantach podaj przykład fałszowania zapisów i wyjaśnij związek z nazwą instytucji. Klucz akceptuje przeciwne rozstrzygnięcia tylko wtedy, gdy są konsekwentnie uzasadnione.
Na co uważać
Odpowiedź „tak, bo zajmuje się informacją” pomija rozstrzygającą kwestię jej fałszowania.
Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja
1 pkt – rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: POL-2026-MAJ-F2023-Z16
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PP:I.1.7 | PP:I.1.8 | PP:I.1.13
Epoki: literatura po 1945
Autorzy: George Orwell
Utwory: Rok 1984
Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich