Zadanie 13 — czerwiec 2025 — Formuła 2023

Formuła 2023podstawowyTest historycznoliteracki2 pkt
Tekst A
Przeczytaj poniższy fragment utworu literackiego.
Krzysztof Kamil Baczyński
Pokolenie
[…]
Ziemia owoców pełna po brzegi
kipi sytością jak wielka misa.
Tylko ze świerków na polu zwisa
głowa obcięta strasząc jak krzyk. […]
Ogromne nieba suną z warkotem.
Ludzie w snach ciężkich jak w klatkach krzyczą.
Usta ściśnięte mamy, twarz wilczą,
czuwając w dzień, słuchając w noc.
Pod ziemią drążą strumyki – słychać –
krew tak nabiera w żyłach milczenia,
ciągną korzenie krew, z liści pada
rosa czerwona. I przestrzeń wzdycha.

Przypisy i opis źródła

22 VII 43 r. Krzysztof Kamil Baczyński, Pokolenie, [w:] tegoż, Ten czas. Wiersze zebrane, Wrocław 1989.

Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń odnoszących się do fragmentu wiersza Krzysztofa Kamila Baczyńskiego. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

W pierwszej z zacytowanych strof świat został ukazany na zasadzie przeciwieństwa.
Nagromadzenie przenośni w drugiej i trzeciej z zacytowanych strof podkreśla grozę wojny.
Porównania zastosowane w powyższym fragmencie wpływają na plastyczność opisu.

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.

1. Od czego zacząć?

Każde zdanie łączy rozpoznanie środka z jego funkcją. Sprawdź oba elementy.

2. Gdzie szukać?

W kolejnych strofach wyszukaj przeciwstawienia, przenośnie oraz zestawienia porównawcze.

3. Jak zbudować odpowiedź?

Oceń, czy wskazany środek rzeczywiście występuje i buduje opisaną funkcję. Groza i plastyczność nazywają różne skutki obrazowania.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

PPP

Zasady oceniania

2 pkt – trzy poprawne odpowiedzi.

1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi.

0 pkt – jedna poprawna odpowiedź lub odpowiedzi niepoprawne albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie rozwiązania

Opracowanie redakcyjne

Dlaczego tak, dlaczego nie?

Ocena wariantów odpowiedzi
Wariant / rozstrzygnięcieUzasadnienie
1. PPierwsza strofa zestawia przeciwstawne elementy obrazu świata. Kontrast pozwala dostrzec napięcie między jego różnymi wymiarami, a nie jednolity, spokojny pejzaż.
2. PPrzenośnie w kolejnych strofach przekształcają rzeczywistość w obraz przemocy i zagrożenia. Ich nagromadzenie wzmacnia grozę wojny, wykraczając poza rzeczowy opis zdarzeń.
3. PPorównania odwołują się do wyobrażalnych kształtów i zjawisk. Dzięki nim odbiorca może zobaczyć opisywany świat; na tym polega plastyczność przedstawienia.

Na co uważać

Pytanie dotyczy jednocześnie rozpoznania środków i ich funkcji. Wszystkie trzy zdania są prawdziwe.

Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja

2 pkt – trzy poprawne odpowiedzi. 1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi. 0 pkt – jedna poprawna odpowiedź lub odpowiedzi niepoprawne albo brak odpowiedzi.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: POL-2025-CZERWIEC-F2023-Z13

Organizator: CKE

Wymagania PP2024: PP:I.1.4 | PP:I.1.8

Autorzy: Krzysztof Kamil Baczyński

Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania