Przeczytaj fragment Dżumy Alberta Camusa. Albert Camus Dżuma Wiedział jednak, że ta kronika nie może być kroniką ostatecznego zwycięstwa. Może być tylko świadectwem tego, co należało wypełnić i co niewątpliwie powinni wypełniać nadal, wbrew terrorowi i jego niestrudzonej broni, mimo rozdarcia osobistego, wszyscy ludzie, którzy nie mogąc być świętymi i nie chcąc zgodzić się na zarazy, starają się jednak być lekarzami. Albert Camus, Dżuma, przeł. Joanna Guze, Warszawa 2021. Na przykładzie dwóch bohaterów Dżumy Alberta Camusa wyjaśnij, jakie różne postawy przyjmowali ludzie wobec dżumy.
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.
1. Od czego zacząć?
Wybierz dwie postacie pozwalające pokazać różne reakcje na epidemię.
2. Gdzie szukać?
Przypomnij sobie, co bohaterowie robią w Oranie i jak uzasadniają swoje decyzje.
3. Jak zbudować odpowiedź?
Nazwij postawę każdego, poprzyj działaniem i zaznacz różnicę. Dwa podobne przykłady pomocy mogą słabiej ukazać kontrast.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
- To postawa humanitarna. Przykładem takiej postawy w powieści jest Rambert, który podejmuje decyzję o pozostaniu w Oranie i wsparciu oddziałów sanitarnych. Wie, że jeśli uciekłby z miasta zmagającego się z epidemią – złem, nie potrafiłby cieszyć się w pełni własnym szczęściem.
- Jest to heroiczna, bezinteresowna postawa, którą należy przyjmować, mimo świadomości, że zło nigdy całkowicie nie ginie. Świadomość, że zwycięstwa zawsze będą tymczasowe, nie może być powodem, by tej walki zaniechać. Przykładem takiej heroicznej postawy w powieści jest Jean Tarrou, tworzący oddziały sanitarne, od początku bezinteresownie zaangażowany w walkę z epidemią.
- Zdaniem doktora Rieux obowiązkiem moralnym człowieka jest walka ze złem. Jest on lekarzem, który jako pierwszy (z doktorem Castelem) rozpoznaje dżumę w Oranie, a następnie z poświęceniem walczy z chorobą (dżuma jest symbolem zła), do samego końca, nie oczekując żadnej nagrody.
- To postawa pokorna wobec zła. Ojciec Paneloux początkowo postrzegał dżumę jako sprawiedliwą karę za grzechy ludzi i nawoływał ich do poprawy.
- Niektórzy ludzie, np. Rambert, przyjmowali początkowo egoistyczną postawę wobec dżumy. Dziennikarz chciał za wszelką cenę opuścić miasto i wrócić do ukochanej.
- Akceptowanie dżumy, a nawet cieszenie się, że ona istnieje, bo ludzie zapominają o innych sprawach - np. Cottard był zadowolony z wybuchu epidemii, bo zapomniano o jego przestępstwie i czuł się bezkarny.
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne wyjaśnienie – na przykładzie dwóch bohaterów Dżumy – jakie różne postawy wobec dżumy przyjmowali ludzie.
1 pkt – poprawne wyjaśnienie postawy wobec dżumy na przykładzie jednego bohatera Dżumy.
0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Krok po kroku
Dla wyraźnego kontrastu wybierz Rieux i Cottarda. Rieux uważa pomoc chorym za obowiązek: leczy i organizuje walkę z epidemią mimo zagrożenia oraz osobistego cierpienia.
Cottard czerpie korzyść z epidemii, ponieważ powszechny chaos odsuwa zainteresowanie jego przestępstwem; nie chce powrotu zwykłego porządku. Zestawienie pokazuje solidarność i odpowiedzialność wobec cudzego cierpienia oraz egoistyczne wykorzystanie nieszczęścia.
Na co uważać
Dwie postacie reprezentujące ten sam sposób walki mogą nie pokazać wymaganej różnicy tak jasno jak para postaw kontrastowych.
Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja
2 pkt – poprawne wyjaśnienie – na przykładzie dwóch bohaterów Dżumy – jakie różne postawy wobec dżumy przyjmowali ludzie. 1 pkt – poprawne wyjaśnienie postawy wobec dżumy na przykładzie jednego bohatera Dżumy. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: POL-2024-SIERPIEN-F2023-Z14
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PP:I.1.7 | PP:I.1.8
Wymagania historyczne: I.1.8 wykazuje się znajomością i zrozumieniem treści utworów wskazanych w podstawie programowej jako lektury obowiązkowe; I.1.9 rozpoznaje tematykę i problematykę poznanych tekstów […].
Epoki: literatura po 1945
Autorzy: Albert Camus
Utwory: Dżuma
Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich