Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 18 · maj 2025 · Formuła 2023
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Niski wzrost i ciasne ułożenie liści rośliny w tzw. poduszkę stanowią przystosowanie do
skrajnych warunków środowiska panujących w wysokich górach. Takie formy roślin
występują u ponad trzystu gatunków należących do ponad trzydziestu różnych rodzin
botanicznych, występujących w różnych obszarach geograficznych świata.
Poniżej przedstawiono schematyczną budowę roślin poduszkowych.
Przykładem rośliny poduszkowej jest lepnica bezłodygowa (Silene acaulis), przedstawiona
na poniższej fotografii. Wytwarza ona różowe kwiaty wyrastające na szczytach łodyg.
W populacji tego gatunku występują zarówno osobniki żeńskie, jak i obupłciowe.
Na podstawie: Q. Canelles i in., Environmental Stress Effects on Reproduction and Sexual Dimorphism in the
Gynodioecious Species Silene acaulis, „Environmental and Experimental Botany” 146, 2018.
Schematy: H. Hauri, Review: Ecology of Cushion Plants, „Journal of Ecology” 1(2), 1913.
Fotografia: Wikimedia Commons.
skrajnych warunków środowiska panujących w wysokich górach. Takie formy roślin
występują u ponad trzystu gatunków należących do ponad trzydziestu różnych rodzin
botanicznych, występujących w różnych obszarach geograficznych świata.
Poniżej przedstawiono schematyczną budowę roślin poduszkowych.
Przykładem rośliny poduszkowej jest lepnica bezłodygowa (Silene acaulis), przedstawiona
na poniższej fotografii. Wytwarza ona różowe kwiaty wyrastające na szczytach łodyg.
W populacji tego gatunku występują zarówno osobniki żeńskie, jak i obupłciowe.
Na podstawie: Q. Canelles i in., Environmental Stress Effects on Reproduction and Sexual Dimorphism in the
Gynodioecious Species Silene acaulis, „Environmental and Experimental Botany” 146, 2018.
Schematy: H. Hauri, Review: Ecology of Cushion Plants, „Journal of Ecology” 1(2), 1913.
Fotografia: Wikimedia Commons.
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2025-maj-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
18.2.
Podaj jeden przykład czynnika abiotycznego, do którego przystosowaniem jest
0–1
występowanie u lepnicy bezłodygowej poduszkowatego typu wzrostu. W odpowiedzi
uwzględnij rodzaj czynnika oraz jego nasilenie lub poziom.
................................................................................................................................................
Podaj jeden przykład czynnika abiotycznego, do którego przystosowaniem jest
0–1
występowanie u lepnicy bezłodygowej poduszkowatego typu wzrostu. W odpowiedzi
uwzględnij rodzaj czynnika oraz jego nasilenie lub poziom.
................................................................................................................................................
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Zasady oceniania
1 pkt – za poprawne podanie jednego czynnika abiotycznego (np. odnoszącego się do
temperatury, zasobności w wodę lub wiatru) ORAZ określenia jego nasilenia lub
poziomu.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
•
niska temperatura (powietrza, podłoża) / mróz
•
silny wiatr / wiatr halny / wicher
•
niewielka dostępność wody / susza
•
silne nasłonecznienie
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się do dużych opadów śniegu.
1 pkt – za poprawne podanie jednego czynnika abiotycznego (np. odnoszącego się do
temperatury, zasobności w wodę lub wiatru) ORAZ określenia jego nasilenia lub
poziomu.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
•
niska temperatura (powietrza, podłoża) / mróz
•
silny wiatr / wiatr halny / wicher
•
niewielka dostępność wody / susza
•
silne nasłonecznienie
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się do dużych opadów śniegu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2025-MAJ-F2023-Z18-2
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:XVII.1.6 | PR:OG.I.3 | PR:OG.I.5
Działy: Ekologia
Organizmy: rośliny
Procesy: ekspresja genów
Zagadnienia: Ekologia organizmów
Umiejętności: Pogłębianie wiedzy z zakresu różnorodności biologicznej oraz zjawisk i procesów biologicznych zachodzących na różnych poziomach organizacji życia