Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 6 · maj 2023 · Formuła 2023
Liście jabłoni, podobnie jak innych drzew liściastych klimatu umiarkowanego, rozwijają się z pąków na wiosnę i są zrzucane dopiero jesienią. Naturalny proces zrzucania liści polega na rozwoju strefy odcinającej u podstawy ogonka liściowego.
Auksyny są hormonami roślinnymi produkowanymi m.in. przez wierzchołek wzrostu pędu oraz przez młode liście.
Postawiono następującą hipotezę: Rozwój strefy odcinającej liści jabłoni jest hamowany przez auksyny wytwarzane w młodych liściach.
Na poniższym rysunku przedstawiono przebieg doświadczenia przeprowadzonego w celu weryfikacji tej hipotezy. W doświadczeniu wykorzystano roczne pędy jabłoni z usuniętym wierzchołkiem wzrostu oraz naturalną auksynę – kwas indolilooctowy (IAA).

Na podstawie: W.K. Purves i in., Life. The Science of Biology, Sunderland 2001; H. Fišerová i in., The Effect of Quercetine on Leaf Abscission of Apple Tree […],
„Plant, Soil and Environment” 52(12), 2006.
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2023-maj-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
• Jest on hamujący.
• Auksyny syntetyzowane przez młode liście jabłoni hamują rozwój strefy odcinającej.
• Młode liście jabłoni wytwarzają auksyny, które hamują rozwój strefy odcinającej.
• Potwierdzono hipotezę postawioną powyżej.
Zasady oceniania
1 pkt – za poprawne sformułowanie wniosku uwzględniającego hamujący wpływ auksyn
wytwarzanych przez młode liście na rozwój strefy odcinającej w ogonkach liści jabłoni. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Klucz CKE jest dostępny. Wyjaśnienie i podpowiedzi do tego polecenia są jeszcze w opracowaniu.
Wymagania podstawy programowej
Polecenie 6.1
W podstawie programowej
Wniosek o roli auksyn z doświadczenia.
- PR:IX.6.4 — określa rolę auksyn i etylenu w procesach wzrostu i rozwoju roślin.
- PR:OG.II.5 — ocenia poprawność zastosowanych procedur badawczych oraz formułuje wnioski;
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2023-MAJ-F2023-Z6-1
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:IX.6.4 | PR:OG.II.5
Wymagania historyczne: IX. Różnorodność roślin. 5. Wzrost i rozwój roślin. Zdający: 3) określa rolę auksyn […] w procesach wzrostu i rozwoju roślin.
Działy: Różnorodność roślin
Organizmy: rośliny | zwierzęta
Zagadnienia: Wzrost i rozwój roślin
Umiejętności: Rozwijanie myślenia naukowego; doskonalenie umiejętności planowania i przeprowadzania obserwacji i doświadczeń oraz wnioskowania w oparciu o wyniki badań


