Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 16 · czerwiec 2015 · Formuła 2015
Żylaki kończyn dolnych to trwałe poszerzenia żył powierzchownych z ich jednoczesnym wydłużeniem i poskręcaniem. Jest to związane z nieprawidłowym przepływem krwi w tych naczyniach. Na schemacie przedstawiono mechanizm przepływu krwi w naczyniach żylnych kończyn
Na podstawie: Biologia, pod red. N.A. Campbella, Poznań 2012.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Wyjaśnij, dlaczego długotrwała praca, której towarzyszy stałe napięcie mięśni kończyn dolnych, np. wielogodzinne stanie w jednym miejscu, może być przyczyną powstawania żylaków.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
• Dobremu przepływowi krwi w naczyniach sprzyjają regularne skurcze i rozkurcze mięśni, a stałe napięcie mięśni kończyn dolnych podczas długotrwałej pracy ogranicza/utrudnia regularną pracę mięśni, co prowadzi do powstawania żylaków.
• Długotrwała praca, której towarzyszy napięcie mięśni ogranicza/utrudnia skurcze i rozkurcze mięśni wspomagających przepływ krwi w naczyniach, czego efektem jest powstawanie żylaków/nadmierne wypełnienie żył krwią i rozszerzenie ich światła.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Zasady oceniania
1 pkt – za poprawną odpowiedź odnosząca się do wpływu stałego napięcia mięśni na przepływ krwi w naczyniach kończyn dolnych 0 pkt – za odpowiedź niepełną, np. opisującą tylko sposób powstawania żylaków bez określenia wpływu mięśni na przepływ krwi lub odpowiedź niepoprawną, lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Polecenie 16.2
W podstawie programowej
Pompa mięśniowa i ryzyko żylaków.
- PR:XI.2.3.n — wykazuje związek między budową a funkcją naczyń krwionośnych,
- PR:XI.2.3.r — wykazuje związek między stylem życia i chorobami układu krążenia (miażdżyca, zawał mięśnia sercowego, choroba wieńcowa serca, nadciśnienie tętnicze, udar, żylaki); przedstawia znaczenie badań diagnostycznych w profilaktyce chorób układu krążenia (EKG, pomiar ciśnienia tętniczego, badania krwi),
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2015-CZERWIEC-F2015-Z16-2
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:XI.2.3.n | PR:XI.2.3.r
Wymagania historyczne: V. Budowa i funkcjonowanie organizmu człowieka. 6. Układ krwionośny. Zdający: 1) charakteryzuje budowę [...] naczyń krwionośnych, wskazuje ich cechy adaptacyjne do pełnionych funkcji 6) analizuje związek między [...] trybem życia a stanem i funkcjonowaniem układu krwionośnego ([...] żylaki).
Działy: Funkcjonowanie zwierząt
Zagadnienia: Wymiana gazowa i krążenie