Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 10 · czerwiec 2015 · Formuła 2015
Postać dorosła niepylaka apollo odżywia się nektarem roślin łąkowych, a gąsienice żerują na światłożądnym rozchodniku wielkim. W Polsce niepylak apollo występuje tylko wyspowo na terenie Tatr i Pienin, gdzie wyginął na większości stanowisk w XX wieku. Jest to związane przede wszystkim z masowym zalesianiem halizn i nieużytków oraz z zaprzestaniem wypasu owiec, a także z rozwojem przemysłu i infrastruktury rejonów górskich.
Na podstawie: http://apollo.natura2000.pl/Cykl życiowy niepylaka apollo
Zobacz oryginalny fragment CKE
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Obecnie w Tatrzańskim Parku Narodowym na łąkach górskich znów pasą się owce. Wykaż znaczenie decyzji o wypasaniu owiec na tych łąkach dla stworzenia niepylakowi apollo odpowiednich warunków rozwoju.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Owce zgryzają/zjadają młode sadzonki drzew i krzewów/eliminują drzewa i krzewy zarastające łąki, przez co wstrzymany zostaje proces zarastania łąk (górskich), co skutkuje:
• rozwojem roślin łąkowych i rozchodnika będących pokarmem niepylaka
• pojawią się właściwe warunki do rozwoju (i życia) niepylaka (apollo), czyli rośliny łąkowe, których nektarem żywią się postaci dorosłe oraz rozchodnik, którym żywią się larwy niepylaka.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Zasady oceniania
1 pkt – za poprawną odpowiedź uwzględniającą ograniczenie zarastania łąk górskich i dostępność pokarmu dla niepylaka 0 pkt – za odpowiedź niepełną, np. dotycząca tylko ograniczenia zarastania łąk bez wskazania znaczenia tego zjawiska dla motyla lub odpowiedź niepoprawną, lub brak odpowiedzi
Klucz CKE jest dostępny. Wyjaśnienie i podpowiedzi do tego polecenia są jeszcze w opracowaniu.
Wymagania podstawy programowej
Polecenie 10.2
W podstawie programowej
Wypas jako ochrona czynna przed zarastaniem.
- PR:XVIII.5 — uzasadnia konieczność stosowania różnych form ochrony przyrody, w tym Natura 2000;
- PR:XVII.3.9 — przedstawia sukcesję jako proces przemiany ekosystemu w czasie.
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2015-CZERWIEC-F2015-Z10-2
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:XVIII.5 | PR:XVII.3.9
Wymagania historyczne: 12 czynnej dla zachowania wybranych gatunków [...]. PP 2. Różnorodność biologiczna i jej zagrożenia. Zdający: 6) [...] przedstawia formy ochrony przyrody [...].
Działy: Różnorodność biologiczna, jej zagrożenia i ochrona | Ekologia
Organizmy: rośliny
Umiejętności: Pogłębianie wiedzy z zakresu różnorodności biologicznej oraz zjawisk i procesów biologicznych zachodzących na różnych poziomach organizacji życia | Rozwijanie postawy szacunku wobec przyrody i środowiska