Zadanie 11 — sierpień 2025 — Formuła 2023

Formuła 2023podstawowyTest historycznoliteracki2 pkt
Materiał graficzny — powiększ po otwarciu
Materiał do zadania

Zapoznaj się z poniższym plakatem. https://encyklopediateatru.pl/afisze-i-plakaty/11150/przedwiosnie Na plakacie za pomocą różnych elementów graficznych przedstawiono interpretację Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. Wybierz dwa elementy graficzne i wyjaśnij ich sens w kontekście sytuacji państwa polskiego ukazanej w powieści.

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.

1. Od czego zacząć?

Elementy okładki lub plakatu odnieś do sytuacji kraju, nie tylko prywatnego losu Cezarego.

2. Gdzie szukać?

Przyjrzyj się ziemi, roślinie i dłoniom. Porównaj je z opisami odrodzonej Polski.

3. Jak zbudować odpowiedź?

Wybierz dwa szczegóły i każdemu nadaj sens potwierdzony problematyką powieści. Połącz je w konsekwentną interpretację.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

  • Na plakacie widzimy bryłę ziemi / grudę błota, co może symbolizować zniszczenie Polski po zaborach, które przejawiało się w wielu sferach życia, o czym rozmawiał Cezary z Gajowcem.
  • Kwiat rozkwitający na bryle ziemi / grudzie błota to symbol „jasnej wiosenki”, którą zapowiadał Gajowiec, czyli perspektywa odrodzenia się państwa na drodze powolnych reform.
  • Rozkwitający kwiat to symbol państwa polskiego odradzającego się po niewoli.
  • Ręce oznaczają pracę, którą należy włożyć, by odbudować kraj, przeprowadzić reformy.
  • Ręce trzymają ziemię, bo w rękach Polaków jest ich ojczyzna, będąca w przedwiośniu swej świetności – ona niczym kwiat może rozkwitnąć, pod warunkiem że Polacy pójdą drogą postępu technicznego symbolizowanego przez „szklane domy”.
  • Dominacja kolorów ciemnych, odcieni szarości – obraz Polski, jaką zobaczył Cezary po przyjeździe do kraju.
  • Kontrastowe elementy graficzne – z jednej strony błoto, które jest symbolem zniszczenia i marnej sytuacji Polski po zaborach, z drugiej strony kwiatek, będący symbolem odbudowy kraju zapowiadanej przez Szymona Gajowca.

Zasady oceniania

2 pkt – poprawne wyjaśnienie sensu dwóch elementów graficznych w kontekście sytuacji państwa polskiego ukazanej w Przedwiośniu.

1 pkt – poprawne wyjaśnienie sensu jednego elementu graficznego w kontekście sytuacji państwa polskiego ukazanej w Przedwiośniu.

0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie rozwiązania

Opracowanie redakcyjne

Krok po kroku

  1. Interpretacja ma dotyczyć sytuacji odrodzonej Polski, a nie wyłącznie losów Cezarego. Bryła błota lub ziemi może obrazować biedę, zniszczenia i trudne dziedzictwo zaborów.

  2. Kwiat wyrastający z ziemi sugeruje możliwość rozwoju państwa, np. dzięki reformom zapowiadanym przez Gajowca. Ręce można natomiast odnieść do zbiorowej pracy potrzebnej do odbudowy.

  3. Wybierz dwa elementy i dla każdego sformułuj związek z rzeczywistością powieści. Kontrast zniszczenia i odradzającego się życia pozwala połączyć szczegóły w spójną interpretację tytułowego przedwiośnia.

Na co uważać

Samo „kwiat oznacza nadzieję” wymaga dopowiedzenia, czego ta nadzieja dotyczy w państwie opisanym przez Żeromskiego.

Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja

2 pkt – poprawne wyjaśnienie sensu dwóch elementów graficznych w kontekście sytuacji państwa polskiego ukazanej w Przedwiośniu. 1 pkt – poprawne wyjaśnienie sensu jednego elementu graficznego w kontekście sytuacji państwa polskiego ukazanej w Przedwiośniu. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: POL-2025-SIERPIEN-F2023-Z11

Organizator: CKE

Wymagania PP2024: PP:I.1.7 | PP:I.1.8 | PP:I.2.5

Epoki: Młoda Polska | dwudziestolecie międzywojenne

Autorzy: Stefan Żeromski

Utwory: Przedwiośnie

Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich | I.2 Odbiór tekstów kultury

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania