Zadanie 4.4 — maj 2025 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzonyEgzamin pisemny2 pkt
Materiał źródłowy do zadania

CKE — Materiał do zadania 4 · maj 2025 · Formuła 2023

Materiał do zadania 4; strona PDF 6
Materiał do zadania 4 · strona PDF 6
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Kiwi to nazwa handlowa owoców aktinidii smakowitej (Actinidia deliciosa). Aktinidia jest
rośliną dwupienną, a jej owoce rozwijają się z pojedynczych słupków.
Poniżej przedstawiono fotografię przekroju poprzecznego przez owoc kiwi.
nasiona
W owocach kiwi znajduje się enzym – aktynidaza, który jest proteinazą. Aby sprawdzić
właściwości aktynidazy, uczniowie przeprowadzili doświadczenie. W tym celu przygotowali
cztery takie same pojemniki ze stężałą galaretką żelatynową, zawierającą białko zwierzęce –
kolagen. Włókna kolagenowe splatają się ze sobą i tworzą sieć ograniczającą ruch wody,
dzięki czemu galaretka ma postać żelu.
W zestawach 1. i 2. uczniowie umieścili na powierzchni galaretek takie same fragmenty
świeżo przekrojonego owocu kiwi, a w zestawach 3. i 4. pozostawili samą galaretkę.
Następnie uczniowie umieścili zestawy 1. i 3. w temperaturze 20 °C, a zestawy 2. i 4. –
w temperaturze 5 °C. Po kilku godzinach zaobserwowali częściowe rozpuszczenie się
galaretki w pojemniku trzymanym w temperaturze pokojowej i zawierającym owoc kiwi
(zestaw 1.).
Poniżej przedstawiono schemat doświadczenia i uzyskane wyniki.
Numer
Umieszczenie
Stan galaretki po kilku
Temperatura
zestawu
fragmentu kiwi
godzinach
1.
tak
20 °C
częściowe upłynnienie
2.
tak
5 °C
brak upłynnienia
3.
nie
20 °C
brak upłynnienia
4.
nie
5 °C
brak upłynnienia
Na poniższym rysunku przedstawiono wyniki uzyskane w zestawach 1. i 2.
zestaw 2.
zestaw 1.
Na podstawie: P. Jedynak, To kiwi cię zadziwi, „Wiedza i Życie” 9, 2022.
Autor i źródło materiału

https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2025-maj-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.

Zadanie 4.4; strona PDF 7
Zadanie 4.4 · strona PDF 7
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
4.4.
Oceń, czy poniższe stwierdzenia dotyczące aktinidii smakowitej są prawdziwe.
0–1–2
Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
1.
P
F
W zalążni słupka aktinidii smakowitej znajduje się tylko jeden zalążek.
2.
P
F
Tylko część osobników aktinidii smakowitej wydaje owoce.
3.
P
F
Aktinidia smakowita to roślina okrytozalążkowa.
Stwierdzenie 1 (z tabeli w zadaniu)
Stwierdzenie 2 (z tabeli w zadaniu)
Stwierdzenie 3 (z tabeli w zadaniu)

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 9
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 9
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Zasady oceniania
2 pkt – za poprawną ocenę trzech stwierdzeń.
1 pkt – za poprawną ocenę dwóch stwierdzeń.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
1. – F, 2. – P, 3. – P.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2025-MAJ-F2023-Z4-4

Organizator: CKE

Wymagania PP2024: PR:IX.5.1 | PR:IX.5.3 | PR:IX.5.5 | PR:OG.I.1

Działy: Różnorodność roślin

Organizmy: rośliny | zwierzęta

Procesy: ekspresja genów | rozmnażanie

Zagadnienia: Rozmnażanie i rozprzestrzenianie się roślin

Umiejętności: Pogłębianie wiedzy z zakresu różnorodności biologicznej oraz zjawisk i procesów biologicznych zachodzących na różnych poziomach organizacji życia

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania