Tekst A
Przeczytaj fragment Lalki Bolesława Prusa.
Bolesław Prus Lalka
W tydzień po odwiedzinach Węgiełka wpadł Ochocki. Zmężniał, opalił się i wyglądał na młodego szlachcica. […]
Zapalił papierosa i prawił: – Nie wiem, czyś pan słyszał, że nieboszczka prezesowa, oprócz drobnej części, cały swój majątek zapisała na cele dobroczynne. Szpitale, domy podrzutków, szkółki, sklepy wiejskie et cetera1…
Przypisy i opis źródła
- Et cetera (łac.) – i tak dalej.
Bolesław Prus, Lalka, Wrocław 2019.
Na podstawie przytoczonego fragmentu Lalki oraz całej powieści Bolesława Prusa wykaż, że działania prezesowej Zasławskiej były zgodne z założeniem pracy organicznej.
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.
1. Od czego zacząć?
Praca organiczna dotyczy funkcjonowania społeczeństwa jako całości. Pokaż społeczny sens pomocy.
2. Gdzie szukać?
Przypomnij sobie działania Zasławskiej wobec mieszkańców majątku i przeznaczenie jej środków.
3. Jak zbudować odpowiedź?
Połącz konkretną pomoc z rozwojem wspólnoty i współodpowiedzialnością warstw. Wykorzystaj fragment oraz wiedzę o całej powieści.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
- Celem pracy organicznej było wzmacnianie społeczeństwa polskiego poprzez podnoszenie jakości życia – zwłaszcza ludzi ubogich. Prezesowa Zasławska za życia systematycznie pomagała najbiedniejszym. Jej działania miały na celu stworzenie ludziom ubogim warunków do rozwoju, podnoszenie jakości życia poprzez opiekę, wychowanie, a nawet edukację – przekazała swój majątek na szkółki.
- Praca organiczna to działania polegające na współpracy różnych warstw społecznych mające na celu rozwój społeczeństwa jako całości. Zasławska finansowała instytucje poprawiające jakość życia ludzi słabszych i ubogich. Zapewniła w swoim majątku opiekę i wychowanie dzieciom chłopskim, odpowiednie warunki życia mieszkańcom. Pozostawiła po sobie pieniądze na cele dobroczynne.
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne wykazanie na podstawie fragmentu i całej powieści Lalka, że działania Zasławskiej były zgodne z założeniem pracy organicznej.
0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Krok po kroku
Praca organiczna zakłada rozwój całego społeczeństwa dzięki współdziałaniu i wzmacnianiu jego poszczególnych warstw. Pomoc słabszym ma znaczenie dla wspólnoty, a nie wyłącznie dla dobroczyńcy.
Zasławska poprawia warunki życia mieszkańców majątku, wspiera wychowanie i opiekę nad dziećmi, a pieniądze przeznacza również na cele dobroczynne i szkółki. Połącz te działania z ideą odpowiedzialności zamożniejszych za sprawne funkcjonowanie społecznego organizmu.
Na co uważać
Polecenie wymaga pracy organicznej: objaśnij znaczenie pomocy dla całej wspólnoty, zamiast podawać wyłącznie nazwę innego hasła.
Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja
1 pkt – poprawne wykazanie na podstawie fragmentu i całej powieści Lalka, że działania Zasławskiej były zgodne z założeniem pracy organicznej. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: POL-2024-GRUDZIEN-F2023-Z9-1
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PP:I.1.7 | PP:I.1.8
Epoki: pozytywizm
Autorzy: Bolesław Prus
Utwory: Lalka
Motywy: praca
Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich